Era Val d'Aran a tornat a gésser en carrèr en tot mostrar era sua volontat de mantier viua era hlama dera supervivença der aranés, ena 31au edicion dera Corsa Aran Per Sa Lengua organizada peth collectiu Lengua Viua.
Vesins de toti es endrets deth país a gessut enes desparières caminades que son abituaus, Les, Montgarri e Pòrt de Vielha, entà remercar era fòrça d'aguest petit territòri que lute pera sua lengua.
Era Plaça d'Aran a acuelhut era hèsta finau damb es tradicionaus actes programadi: parlament de Lengua Viua, prèmi ath dessenh dera samarreta, qu'enguan a estat entà Maria Puyol. Tanben s'a liurat eth prèmi Lengua Viua, autrejat a André Ricard, autor dera escultura que presidís era madeisha plaça, en aunor ara lengua e cultura araneses (recuelhut pera sua neboda, Patty Ricard) e autor dera tèda des Jòcs Olimpics de Barcelona 1992 e, entà barrar, Nadau a tornat a hèr a barar e gaudir as assistents damb un repertòri de cançons en occitan.
“Ei un gòi poder veir a tanta gent que participe cada an ena Corsa Aran per Sa Lengua, en tot mostrar era fòrça qu'a er aranés, mès qu'encara ei de besonh que sigue mès important en emplec en carrèr. Atau madeish, en nòm de Lengua Viua, voi remercar era figura d 'André Ricard guerdonat damb eth prèmi Lengua Viua 2025, pr'amor que dessenhèc era actuau escultura ara lengua e cultura araneses, inaugurada en 2008, e que mo' l'aufric de franc. Ath delà, Ricard ei ua persona restacada ath país, pr'amor qu'era sua mair ère naturau d'Escunhau e, per tant, a mostrat en tot moment ua sensibilitat especiau”, soslinhe era presidenta de Lengua Viua, Imma Caubet.
En çò que tanh ath parlament deh collectiu s'a remercat eth hèt que s'an artenhut fòrça hites a compdar de 1994, quan s'inicièc era Corsa Aran per Sa Lengua, sustot en çò que tanh a representacions de teatre, musica e mejans de comunicacion, mès ei evident que non ei sufisent, deuant dera proliferacion des autes lengues oficiaus. En aguest sens, cau remercar eth papèr des escòles araneses, pr'amor qu'era immersion lingüstica òc que genère qu'es generacions mès joenes poguen possar er aranés a trauès dera coneishença escrita e orau, mès manque era abituda en carrèr. Sustot, manque er emplec enes convèrses e en mercat laborau, a on ei fòrça minoritari. Era Val d'Aran ei un territòri de fòrtes corrents migratòries, damb fòrça gent de desparièrs païsi deth mon, e a qui li cau integrar damb era coneishença dera identitat aranesa.
Atau madeish, ei de besonh que i age ua màger preséncia de professionaus enes diuèrsi mejans de comunicacion deth país, pr'amor que non i a ua sufisenta cubertura de noticies e eveniments qu'an lòc en territòri ath long der an. En aguest airau s'a reculat e manque ua programacion establa de television e ràdio en aranés entàs generacions que possen.
D'ençà de Lengua Viua enguan s'a encetat eth projècte “Era peada de Mossen Condò”, entà que toti es pòbles dera Val d'Aran poguen auer un bocin dera òbra deth mès illustre escrivan aranés en bèth espaci public. En aguest sens, er aranés a d'èster un actiu culturau/identitari e toristic, pr'amor que damb es panèus que s'i placen, es visitaires pòden conéisher e/o aprigondir ena cultura e era identitat araneses.


