Era Val d’Aran a tornat a gésser en carrèr pendent era jornada d’aguest dimenge ena 32au Corsa Aran Per Sa Lengua entà reivindicar era possa e difosion der aranés.
Era situacion actuau dera lengua, en tot èster era lengua abituau de mens deth 20% dera poblacion, confirme que se trape en un moment tanplan critic.
Pendent era Corsa, fòrça gent a caminat enes gessudes abituaus (Les, Montgarri e Pòrt de Vielha) damb era samarreta oficiau d’enguan (dessenhada per Maria Castet) jos eth lèma “Èm aranesi, parlam aranés”, un reflèxe deth besonh que toti pogam sentir-mos involucradi damb era parla der aranés: aranesi e nauvengudi.
Era hèsta finau a auut lòc, coma d’abituda, ena Plaça deth Conselh de Vielha. En parlament de Lengua Viua s’a soslinhat era importància de qu’era ciutadania prengue consciéncia deth besonh d’emplegar er aranés en toti es airaus dera vida vidanta. Èm en un moment a on era màger part dera gent lo compren e lo sap liéger, mès compde damb un usatge sociau minim. Ath delà, s’a manifestat eth besonh de qu’enes escòles mairaus i pogue auer ua màger preséncia der aranés, pr’amor qu’era mainadèra locau e arribada de dehòra ei quan mès facilitat pòt auer entà aprener-lo.
Pendent aguest acte, s’a liurat eth Prèmi Lengua Viua ath grop Sarabat d’Aran, pera sua longa trajectòria de musica en aranés (siguec eth prumèr grop aranés), e qu’en 2024 entà celebrar es 30 ans dera Corsa creeren era cançon Aran Per Sa Lengua, que damb motiu deth sòn prèmi s’a cantar a capèlla ena Plaça. En aguest acte de barrament dera hèsta tanben s’a liurat eth prèmi ath dessenh dera samarreta.
Entà acabar, Nadau a barrat era serada damb eth tradicionau concèrt de cançons araneses e occitanes qu’an hèt a sautar ara plaça pendent diuèrses ores.“Hè gòi poder comprovar, un an mès, era implicacion dera gent ena possa e era defensa der aranés pendent era Corsa Aran Per Sa Lengua. Joeni e grani i an prenut part a trauès des diuèrses gessudes a pè ath long deth dia. Coma auem soslinhat en nòste parlament, ei de besonh que prenguem consciéncia sus eth besonh d’emplegar-lo en toti es airaus dera nòsta vida vidanta. Mos trapam en un moment de maximala coneishença der aranés, mès er emplec sociau ei minim. Toti èm responsables dera sua superviuença, e de que milhore eth sòn estat sociau. Non agetz vergonha de parlar-lo. Sagetz-ac. Sonque atau, podem ajudar a revertir era situacion actuau”, soslinhe era presidenta deth collectiu Lengua Viua, Imma Caubet.
Caubet a ahijut que “es joeni son eth futur dera lengua e deth país. Vosati ètz qui l’auetz de possar damb mès fòrça. Auetz mecanismes e airines que pòden facilitar era difusion der aranés. Es naues tecnologies mos permeten un emplec der aranés que pòt arribar a quinsevolh part deth mon. Profitatz-les, pr’amor qu’er aranés a d’èster present tanben en aguest airau. Tota ajuda ei indispensabla tà qu’age present e, sustot, futur”.
